Σε επίσημη καταγγελία προς την Περιφέρεια Αττικής και τις αρμόδιες αρχές προχώρησε στις 6 Μαΐου 2025 ο Προοδευτικός Εξωραϊστικός Σύλλογος Αγίας Μαρίνας, ζητώντας άμεση παρέμβαση για την αποκατάσταση και αξιοποίηση του πρώην λατομείου Ζωίτσα, το οποίο παραμένει εγκαταλελειμμένο επί δεκαετίες.
Το λατομείο –μια πληγή στο τοπίο της περιοχής– βρίσκεται σε κατάσταση πλήρους εγκατάλειψης, με σοβαρές συνέπειες για το περιβάλλον και τη δημόσια ασφάλεια.
Στην καταγγελία του, ο Σύλλογος έκανε λόγο για εδαφικές διαβρώσεις, κίνδυνο πλημμυρών και την παρουσία παλαιών κατασκευών και εξοπλισμού που εγκυμονούν κινδύνους.
Ακολούθως, στις 16 Ιουνίου πραγματοποιήθηκε έκτακτη αυτοψία από την Περιφέρεια Αττικής, παρουσία του Προέδρου και μελών του Συλλόγου.
Τα ευρήματα ήταν ανησυχητικά:
• Έλλειψη δενδροφύτευσης και έντονες διαβρώσεις του εδάφους
• Πλημμυρικά φαινόμενα που επηρεάζουν την οδό Παπαγιαννοπούλου και το 6ο Δημοτικό Σχολείο
• Παρουσία παλαιού εξοπλισμού και οικίσκων στον χώρο του πρώην λατομείου
Στην έκθεση που συνέταξε η Περιφέρεια, επισημαίνεται η ανάγκη άμεσης απομάκρυνσης του εγκαταλελειμμένου εξοπλισμού και καλούνται οι αρμόδιες υπηρεσίες να αναλάβουν δράση για την περιβαλλοντική αποκατάσταση του χώρου.
Ο Προοδευτικός Εξωραϊστικός Σύλλογος Αγίας Μαρίνας διαμηνύει ότι θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, να ασκεί πίεση στους αρμόδιους φορείς και να ενημερώνει με υπευθυνότητα την τοπική κοινωνία.
Παράλληλα, καλεί κάθε ενδιαφερόμενο πολίτη ή φορέα σε ανοιχτό διάλογο, συνεργασία και δράση για την ανάκτηση ενός χώρου που μπορεί και πρέπει να αποδοθεί ξανά στην κοινότητα.
Το λατομείο που περιμένει… από το 1997
Τον Οκτώβριο του 1997, το Συμβούλιο της Επικρατείας έβαζε τελεία στη λειτουργία του λατομείου Ζωίτσα, ενός εκτεταμένου χώρου εξόρυξης αδρανών υλικών στο Κορωπί.
Η απόφαση σήμαινε την παύση δραστηριότητας και, θεωρητικά, την έναρξη της περιβαλλοντικής του αποκατάστασης.
Πρακτικά, όμως, ξεκινούσε μια άλλη ιστορία – αυτή της αναμονής, των παλινωδιών και της διαρκούς μετάθεσης του αυτονόητου: να αποδοθεί ένας ρημαγμένος χώρος πίσω στην κοινωνία και στο φυσικό τοπίο.
Η πρώτη σοβαρή προσπάθεια αποκατάστασης εμφανίζεται μόλις το 2005, με την υπογραφή πρωτοκόλλου μεταξύ του ΟΡΣΑ, του Δήμου Κρωπίας και του τότε ΕΣΔΚΝΑ.
Ο στόχος ήταν να γεμίσει το λατομείο με κατάλληλα υλικά και να διαμορφωθεί σταδιακά ως χώρος πρασίνου και αναψυχής.
Στην πράξη, όμως, η θεωρητική ανάπλαση μετατράπηκε γρήγορα σε μία άτυπη, αν και νομιμοφανή, απόθεση μπάζων από όλη την Αττική.
Το χρονικό της καθυστέρησης δεν είναι απλώς διαχειριστικό. Το 2008, το λατομείο Ζωίτσα χαρακτηρίστηκε ως ο μοναδικός νόμιμος χώρος υποδοχής αποβλήτων εκσκαφής και κατασκευών (ΑΕΚΚ) στην Αττική.
Έκτοτε, άρχισαν να συρρέουν χιλιάδες τόνοι μπάζων, με την «αποκατάσταση» να λειτουργεί περισσότερο ως πρόσχημα για τη διαχείριση αποβλήτων παρά ως ουσιαστική περιβαλλοντική επανένταξη του χώρου.
Στην κορύφωση της δραστηριότητας, υπολογίζεται ότι σχεδόν το 30% των οικοδομικών αποβλήτων της Αττικής κατέληγε εκεί.
Δεν έλειψαν και τα παρατράγουδα. Το 2006 σημειώθηκε περιστατικό παράνομης ρίψης ρυπαρού υγρού έξω από τον χώρο του λατομείου, ενώ η εγγύτητά του σε οικιστική και αρχαιολογική ζώνη ενέτεινε τις αντιδράσεις των κατοίκων.
Ο Δήμος Κρωπίας και τοπικά κινήματα διεκδίκησαν επίμονα να αποτραπεί κάθε σκέψη για μετατροπή της περιοχής σε ΧΥΤΑ ή ΧΥΤΥ, ζητώντας την επιστροφή του χώρου στη δημόσια χρήση με όρους αστικού πρασίνου.
Χρειάστηκε να φτάσουμε στο 2021 για να τεθεί σε εφαρμογή ένα ολοκληρωμένο σχέδιο περιβαλλοντικής αποκατάστασης, υπό την επίβλεψη τεσσάρων εγκεκριμένων συστημάτων διαχείρισης ΑΕΚΚ.
Το σχέδιο προβλέπει ορίζοντα ολοκλήρωσης… 15 ετών. Δηλαδή, ο χώρος θα έχει πιθανώς αποκατασταθεί έως το 2036 – σχεδόν 40 χρόνια μετά το κλείσιμό του.
Η περίπτωση του λατομείου Ζωίτσα αναδεικνύει ένα βαθύτερο πρόβλημα: την αδυναμία του κράτους να διαχειριστεί εγκαταλελειμμένες υποδομές με συνέπεια και ταχύτητα.
Την καθυστερημένη ενεργοποίηση θεσμών, τις αντιφατικές χρήσεις χώρων υπό αποκατάσταση και την απόσταση ανάμεσα στην περιβαλλοντική πολιτική και την τοπική κοινωνία.
Όσο το λατομείο περιμένει, οι κάτοικοι εξακολουθούν να διεκδικούν. Και η Αττική, εγκλωβισμένη ανάμεσα στη ρυπογόνα κληρονομιά του παρελθόντος και στη μεταβατική ατολμία του παρόντος, παραμένει δέσμια της δικής της ασυνέπειας.
Ακολουθήστε μας και στο twitter!
