Μια άγνωστη παράμετρο της πρώτης ημέρας του Ελληνοϊταλικού Πολέμου, της Δευτέρας 28 Οκτωβρίου 1940, παρουσιάζει σήμερα, στην 77η επέτειο από την κήρυξή του, το notioanatolika.gr.
Μπορεί ο Ιταλός πρέσβης Εμανουέλε Γκράτσι να είχε δώσει μια μεγάλη δεξίωση το βράδυ του Σαββάτου, 26 Οκτωβρίου, με σκοπό «την αναθέρμανση των σχέσεων φιλίας, που ενώνουν τους δύο λαούς» , όμως εκείνη τη νύχτα, του Σαββάτου προς Κυριακή, έφτανε σε δόσεις και κρυπτογραφημένο στην ιταλική πρεσβεία το κείμενο του τελεσιγράφου που έπρεπε 24 ώρες αργότερα να επιδώσει αυτός στον πρωθυπουργό Ιωάννη Μεταξά.
Οι Ιταλοί διπλωμάτες που βρίσκονταν στην Αθήνα, γνώριζαν, λιγότερο ή περισσότερο, τί έμελλε να συμβεί δεν είχαν όμως εικόνα του πότε θα ξεκινούσε η περιπέτεια όλη.
Τα γραφεία τους βρίσκονταν στην ιταλική πρεσβεία, στην Casa d' Italia όπως αποκαλούνταν το κτίριο, επί την οδού Πατησίων 47, απέναντι από το Πολυτεχνείο.
Το ιταλικό τελεσίγραφο επιδόθηκε γύρω στις 3 τα ξημερώματα της Δευτέρας, η αρνητική απάντηση του Ι. Μεταξά ήταν άμεση και γύρω στις 4 ξεκίνησαν οι βολές του ιταλικού πυροβολικού κατά των ελληνικών θέσεων, στα ελληνοαλβανικά σύνορα.
Ο πρέσβης Γκράτσι ήδη ειδοποιούσε τους διπλωματικούς υπαλλήλους της πρεσβείας να προσέλθουν με τις οικογένειές τους στην Casa d' Italia.
Ο λόγος ήταν απλός. Με βάση τις διεθνείς συνθήκες, οι διπλωματικές αποστολές δύο εμπόλεμων κρατών έπρεπε να επιστρέψουν στις πατρίδες τους την πρώτη ημέρα του πολέμου.
Και με βάση το Διεθνές Δίκαιο έπρεπε να προστατευθούν από τις αρχές των δύο εμπολέμων κρατών αφού, παρότι υπήρχε καθεστώς πολέμου ανάμεσά τους, έχαιραν διπλωματικής ασυλίας.
Έτσι από τις 6 το πρωί της Δευτέρας άρχισαν να καταφθάνουν στο κτίριο της ιταλικής πρεσβείας οι Ιταλοί διπλωμάτες με τις οικογένειές τους. Το κτίριο εν τω μεταξύ είχε περικυκλωθεί από αστυνομικές δυνάμεις και είχαν φτάσει και τα λεωφορεία στα οποία θα επιβιβάζονταν οι Ιταλοί για να οδηγηθούν εκτός Ελλάδας.
Οι δύο φωτογραφίες που παρουσιάζει σήμερα το notioanatolika.gr είναι άγνωστου φωτογράφου και παρουσιάζουν η πρώτη λεωφορεία και αστυνομικούς μπροστά στην Casa d' Italia, το πρωί της Δευτέρας 28ης Οκτωβρίου 1940 και η δεύτερη αποχώρηση Ιταλών διπλωματών μέσα από διάδρομο που είχαν δημιουργήσει Έλληνες αστυνομικοί.
Οι δύο αυτές φωτογραφίες δεν είναι ιδιαίτερα γνωστές και δείχνουν μια άλλη πλευρά της πρώτης ημέρας του πολέμου που σημάδεψε τη νεότερη ιστορία της πατρίδας μας.
Ποιά ήταν όμως η τύχη του κτιρίου της Casa d' Italia; Να επισημανθεί ότι το κτίριο αυτό είχε ανεγερθεί στις αρχές του 20ου αιώνα και ήταν ιδιοκτησία της ιταλικής κοινότητας της Αθήνας.
Στη δεκαετία του 1920 στέγασε ιταλικό δημοτικό σχολείο ενώ από το 1926 έως και το 1943 (όταν η Ιταλία συνθηκολόγησε και τάχθηκε, ουσιαστικά, στο πλευρό των συμμάχων), βρήκε στέγη εκεί η Casa d' Italia.
Μετά την απελευθέρωση το κτίριο πέρασε στη δικαιοδοσία του ελληνικού κράτους για να επιστραφεί στην Ιταλία το 1954 και να γίνει η έδρα του Ιταλικού Μορφωτικού Ινστιτούτου στην Αθήνα.
Μάλιστα μεταξύ των ετών 2004 και 2006 αναπαλαιώθηκε και δόθηκε προς χρήση ως το σημείο αναφοράς του Ιταλικού πολιτισμού στην Αθήνα, τον Αύγουστο του 2006.
Δείτε παρακάτω τις ιστορικές φωτογραφίες από την πρώτη ημέρα του Ελληνοϊταλικού πολέμου:
Το κτίριο της Casa d' Italia σήμερα:
