Κάθε φορά που ανοίγει, έστω και θεωρητικά, η συζήτηση για τη μελλοντική διαδοχή στον αρχιεπισκοπικό θρόνο, το όνομα του Μητροπολίτη Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικολάου βρίσκεται σχεδόν πάντα ανάμεσα σε εκείνα που αναφέρονται ως πιθανοί διάδοχοι. Όχι τυχαία.
Με σπουδές στη Φυσική, μεταπτυχιακές και διδακτορικές σπουδές στο Harvard και στο MIT, αλλά και σημαντική θεολογική κατάρτιση, αποτελεί μια ξεχωριστή προσωπικότητα της Εκκλησίας της Ελλάδος, η οποία συνδυάζει την επιστήμη με τον εκκλησιαστικό λόγο.
Περισσότερο ποιμένας παρά εκκλησιαστικός πολιτικός
Παρά το γεγονός ότι διαθέτει όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά που θα μπορούσαν να τον καταστήσουν ισχυρό υποψήφιο για την Αρχιεπισκοπή, ο ίδιος δεν έχει δώσει ποτέ την εντύπωση ότι επιδιώκει μια τέτοια εξέλιξη.
Αντί να επενδύει σε δημόσιες σχέσεις και εκκλησιαστικές ισορροπίες, έχει επιλέξει να αφιερώνει τον χρόνο του στη Μητρόπολή του, στη συγγραφή, στις διαλέξεις, στη βιοηθική, στον διάλογο ανάμεσα στην επιστήμη και την πίστη και, τα τελευταία χρόνια, ακόμη και στα μεγάλα ζητήματα που θέτει η τεχνητή νοημοσύνη απέναντι στον άνθρωπο και στην Εκκλησία.
Η δημόσια εικόνα του παραμένει περισσότερο αυτή ενός πνευματικού δασκάλου παρά ενός εκκλησιαστικού παράγοντα που χτίζει συμμαχίες ενόψει μιας μελλοντικής εκλογής.
Το κύρος υπάρχει, η φιλοδοξία δεν προβάλλεται
Στους εκκλησιαστικούς κύκλους αναγνωρίζεται ότι ο Μητροπολίτης Νικόλαος διαθέτει κύρος που ξεπερνά τα όρια της Μητρόπολής του.
Η συμμετοχή του σε ζητήματα βιοηθικής, η διεθνής επιστημονική του διαδρομή, οι παρεμβάσεις του για τις σύγχρονες προκλήσεις και η δυνατότητά του να επικοινωνεί σύνθετα θέματα με απλό τρόπο τον έχουν καταστήσει μία από τις πιο αναγνωρίσιμες μορφές της ελληνικής Ιεραρχίας.
Ωστόσο, όσοι παρακολουθούν διαχρονικά την πορεία του επισημαίνουν ότι δεν έχει επιδείξει τη διάθεση να οργανώσει ή να καλλιεργήσει τις απαραίτητες εκκλησιαστικές συμμαχίες που συνήθως συνοδεύουν μια σοβαρή αρχιεπισκοπική υποψηφιότητα.
Η επιλογή της ουσίας
Ίσως τελικά αυτή να είναι και η ιδιαιτερότητά του. Σε μια εποχή όπου οι δημόσιες παρεμβάσεις συχνά υπηρετούν προσωπικές στρατηγικές, ο Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος δείχνει να προτιμά να κρίνεται από το ποιμαντικό, θεολογικό και πνευματικό του έργο και όχι από τη θέση που θα μπορούσε να καταλάβει στην εκκλησιαστική ιεραρχία.
Κανείς δεν μπορεί να προδικάσει ποια θα είναι η στάση του όταν και εφόσον ανοίξει επισήμως το θέμα της διαδοχής του Αρχιεπισκόπου Ιερωνύμου.
Μέχρι σήμερα, όμως, η συνολική του πορεία δημιουργεί την εικόνα ενός ιεράρχη που θα μπορούσε να βρεθεί στον αρχιεπισκοπικό θρόνο, χωρίς ποτέ να έχει δείξει ότι αυτό αποτελεί προσωπικό του στόχο.
