Την ύπαρξη ενός οργανωμένου σχήματος απάτης με ευρωπαϊκά αγροτικά κονδύλια, το οποίο φαίνεται να εκτείνεται πέρα από υπηρεσιακούς παράγοντες και να αγγίζει τον πυρήνα της πολιτικής εξουσίας, σκιαγραφεί η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, φέρνοντας στο φως μια υπόθεση με έντονο ποινικό αλλά και σαφές πολιτικό αποτύπωμα.
Στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκονται πράξεις που φέρονται να τελέστηκαν το 2021, με εμπλοκή στελεχών του ΟΠΕΚΕΠΕ, ωστόσο η υπόθεση δεν περιορίζεται εκεί.
Από τον ΟΠΕΚΕΠΕ στο πολιτικό σύστημα
Η EPPO δεν περιγράφει μεμονωμένες παρατυπίες, αλλά ένα ενδεχόμενο οργανωμένο σχέδιο απάτης.
Η υπόθεση ξεκινά από τον μηχανισμό διαχείρισης των αγροτικών επιδοτήσεων, όμως γρήγορα επεκτείνεται πέρα από το διοικητικό επίπεδο.
Στο κάδρο βουλευτές και πρώην υπουργοί
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ζητά την άρση ασυλίας 11 εν ενεργεία βουλευτών, ενώ εξετάζει και πέντε πρώην.
Παράλληλα, διαβιβάζει στη Βουλή στοιχεία για πιθανή εμπλοκή πρώην υπουργού και υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης, δίνοντας στην υπόθεση σαφή πολιτική διάσταση.
Άρση ασυλίας και το βάρος στη Βουλή
Το αίτημα δεν σημαίνει ενοχή, αλλά ανάγκη για πλήρη διερεύνηση. Ωστόσο, η απόφαση περνά στη Βουλή, η οποία καλείται να επιτρέψει ή να μπλοκάρει την περαιτέρω πορεία της έρευνας.
Όταν προκύπτουν στοιχεία για υπουργούς, η υπόθεση δεν συνεχίζεται κανονικά από τη Δικαιοσύνη αλλά διαβιβάζεται υποχρεωτικά στη Βουλή.
Η ίδια η EPPO επισημαίνει ότι αυτό την εμποδίζει να ασκήσει πλήρως τις αρμοδιότητές της, αναγκάζοντάς την να χωρίσει την έρευνα σε δύο σκέλη.
Μια έρευνα με θεσμικά όρια
Το αποτέλεσμα είναι ένα θεσμικό παράδοξο: μια ευρωπαϊκή εισαγγελική αρχή δεν μπορεί να ολοκληρώσει πλήρως το έργο της όταν η υπόθεση αγγίζει πολιτικά πρόσωπα.
Την ίδια στιγμή, τα αδικήματα που εξετάζονται είναι βαριά — απάτη εις βάρος της ΕΕ, ψευδείς βεβαιώσεις, απιστία και ηλεκτρονική απάτη — ενώ η έρευνα συνεχίζεται χωρίς δημοσιοποίηση ονομάτων, ώστε να μην τεθεί σε κίνδυνο η έκβασή της.
Έτσι, πίσω από τη συγκρατημένη γλώσσα της ανακοίνωσης, αναδεικνύεται μια υπόθεση που δεν αφορά μόνο πιθανή απάτη, αλλά και τα όρια της λογοδοσίας όταν η έρευνα φτάνει στην κορυφή της εξουσίας.
Ολόκληρη η ανακοίνωση
Το πλήρες κείμενο της ανακοίνωσης της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας έχει ως εξής:
«Σήμερα, σύμφωνα με τις διαδικασίες που προβλέπονται από τον Κανονισμό της EPPO και την ελληνική εθνική νομοθεσία, η Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέας ζήτησε από την Ελληνική Βουλή την άρση της ασυλίας 11 εν ενεργεία βουλευτών, στο πλαίσιο έρευνας για φερόμενο οργανωμένο κύκλωμα απάτης που αφορά αγροτικά κονδύλια. Πέντε πρώην βουλευτές βρίσκονται επίσης υπό διερεύνηση.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία στην Αθήνα διαβίβασε στη Βουλή πληροφορίες σχετικά με πιθανή εμπλοκή ενός πρώην υπουργού και ενός υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Όπως έχει ήδη αναφερθεί, η EPPO διεξάγει έρευνες για ενδεχόμενο οργανωμένο σχέδιο απάτης στο οποίο εμπλέκονται δημόσιοι λειτουργοί του ΟΠΕΚΕΠΕ. Το σημερινό αίτημα άρσης ασυλίας αφορά πράξεις που φέρονται να τελέστηκαν το 2021.
Προκειμένου η EPPO να μπορέσει να προχωρήσει την έρευνα και να διαπιστώσει τα πραγματικά περιστατικά, αναζητώντας τόσο επιβαρυντικά όσο και απαλλακτικά στοιχεία, η Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέας ζήτησε σήμερα, σύμφωνα με το άρθρο 29 του Κανονισμού της EPPO, την άρση της ασυλίας των 11 εν ενεργεία βουλευτών.
Η έρευνα αφορά κακουργήματα και πλημμελήματα κατά των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ, και συγκεκριμένα υποκίνηση σε απιστία, ηλεκτρονική απάτη και ψευδή βεβαίωση με σκοπό την παράνομη ωφέλεια τρίτου.
Επιπλέον, προέκυψαν στοιχεία σχετικά με πιθανή εμπλοκή ενός πρώην υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και του υφυπουργού του, κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.
Ωστόσο, το άρθρο 86 του Ελληνικού Συντάγματος ορίζει ότι, εάν κατά τη διάρκεια έρευνας προκύψουν στοιχεία που σχετίζονται με αδικήματα τα οποία ενδέχεται να έχουν τελεστεί από υπουργούς κατά την άσκηση των καθηκόντων τους — ακόμη και αν αυτοί δεν κατέχουν πλέον τη θέση — τα στοιχεία αυτά πρέπει να διαβιβάζονται άμεσα στη Βουλή.
Αυτό καθιστά αδύνατο για την EPPO να ασκήσει πλήρως τις αρμοδιότητές της και την αναγκάζει να διαχωρίσει την εν εξελίξει έρευνά της όσον αφορά την πιθανή ποινική ευθύνη μελών της ελληνικής κυβέρνησης.
Δεν θα δημοσιοποιηθούν περαιτέρω λεπτομέρειες προς το παρόν, προκειμένου να μην τεθεί σε κίνδυνο η έκβαση των εν εξελίξει διαδικασιών. Όλα τα εμπλεκόμενα πρόσωπα τεκμαίρονται αθώα μέχρι αποδείξεως του εναντίου από τα αρμόδια ελληνικά δικαστήρια».
