Μια διάταξη που έχει περάσει σχεδόν απαρατήρητη μέσα στον ογκώδη νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης έχει αρχίσει να προκαλεί έντονες αντιδράσεις από ιδιοκτήτες ακινήτων και φορείς της αγοράς.
Ο λόγος είναι ότι το νομοσχέδιο προβλέπει νέα τέλη υπέρ δήμων και περιφερειών, τα οποία θα υπολογίζονται με βάση την αξία των ακινήτων.
Η ΠΟΜΙΔΑ μάλιστα κάνει λόγο για έναν νέο «αυτοδιοικητικό ΕΝΦΙΑ», εκτιμώντας ότι οι ιδιοκτήτες κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωποι με επιπλέον οικονομικά βάρη.
Η πραγματικότητα είναι λίγο πιο σύνθετη. Ο όρος «αυτοδιοικητικός ΕΝΦΙΑ» δεν υπάρχει στο νομοσχέδιο. Υπάρχουν όμως διατάξεις που προβλέπουν νέα έσοδα για δήμους και περιφέρειες από την ακίνητη περιουσία.
Τι αλλάζει για τα ακίνητα
Σήμερα οι ιδιοκτήτες πληρώνουν τον ΕΝΦΙΑ στο κράτος και παράλληλα επιβαρύνονται με το γνωστό Τέλος Ακίνητης Περιουσίας (ΤΑΠ), το οποίο εισπράττεται μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος και αποδίδεται στους δήμους.
Με τον νέο Κώδικα το ΤΑΠ καταργείται και στη θέση του δημιουργείται το λεγόμενο «Τέλος Τοπικής Ανάπτυξης», το οποίο θα εισπράττουν οι δήμοι.
Μέχρι εδώ θα μπορούσε κάποιος να πει ότι πρόκειται απλώς για μια αλλαγή ονομασίας. Όμως το νομοσχέδιο φέρνει και κάτι ακόμη: για πρώτη φορά δίνεται η δυνατότητα και στις περιφέρειες να επιβάλλουν αντίστοιχο τέλος στα ακίνητα.
Έτσι, εκτός από τον δήμο, θα μπορεί να εισπράττει χρήματα από την ακίνητη περιουσία και η περιφέρεια.
Ο ΕΝΦΙΑ παραμένει κανονικά
Το πιο σημαντικό στοιχείο είναι ότι ο ΕΝΦΙΑ δεν καταργείται. Δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη στο νομοσχέδιο που να μειώνει ή να αντικαθιστά τον κρατικό φόρο ακινήτων. Αυτό σημαίνει ότι οι ιδιοκτήτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν ΕΝΦΙΑ όπως και σήμερα.
Ακριβώς γι' αυτό η ΠΟΜΙΔΑ υποστηρίζει ότι δημιουργείται μια νέα επιβάρυνση που θα έρθει να προστεθεί πάνω στον ήδη υπάρχοντα φόρο.
Θα πληρώνουμε τελικά περισσότερα;
Αυτό είναι το μεγάλο ερώτημα. Η κυβέρνηση μπορεί να απαντήσει ότι καταργείται το σημερινό ΤΑΠ και άρα δεν προστίθεται απλώς ένα ακόμη τέλος.
Ωστόσο, οι νέοι συντελεστές που προβλέπει το νομοσχέδιο είναι υψηλότεροι από αυτούς που ισχύουν σήμερα σε πολλές περιοχές, ενώ προστίθεται και η δυνατότητα επιβολής τέλους από τις περιφέρειες.
Με απλά λόγια, ένας ιδιοκτήτης μπορεί να βρεθεί να πληρώνει:
- τον ΕΝΦΙΑ στο κράτος,
- το νέο τέλος στον δήμο,
- και ενδεχομένως ένα ακόμη τέλος στην περιφέρεια.
Το τελικό ύψος της επιβάρυνσης θα εξαρτηθεί από τις αποφάσεις που θα πάρουν στο μέλλον τα δημοτικά και περιφερειακά συμβούλια.
Ένα πολιτικό ζήτημα με πολλές προεκτάσεις
Το θέμα αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για έναν ακόμη λόγο. Τα τελευταία χρόνια η κυβέρνηση έχει παρουσιάσει τις μειώσεις του ΕΝΦΙΑ ως μία από τις βασικές φορολογικές ελαφρύνσεις που προσέφερε στους πολίτες.
Η προοπτική επιβολής νέων επιβαρύνσεων στα ακίνητα, έστω και αν αυτές δεν θα πηγαίνουν στα κρατικά ταμεία αλλά στην Αυτοδιοίκηση, δημιουργεί αναπόφευκτα ερωτήματα για το κατά πόσο συμβαδίζει με τη γενικότερη πολιτική μείωσης φόρων.
Από την άλλη πλευρά, το υπουργείο Εσωτερικών υποστηρίζει ότι οι δήμοι και οι περιφέρειες χρειάζονται περισσότερους δικούς τους πόρους για να μπορούν να χρηματοδοτούν έργα και υπηρεσίες χωρίς να εξαρτώνται αποκλειστικά από το κράτος.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι η συζήτηση μόλις ξεκίνησε. Και καθώς ο νέος Κώδικας βρίσκεται ακόμη σε δημόσια διαβούλευση, οι διατάξεις για τα ακίνητα αναμένεται να αποτελέσουν ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα σημεία του πριν φτάσει στη Βουλή.
